Sinds 2023 is elk Belgisch bedrijf met minstens 20 werknemers verplicht om jaarlijks een opleidingsplan op te stellen. Wat voor velen begon als een wettelijke verplichting, groeit vandaag uit tot een strategische hefboom voor duurzame talentontwikkeling, retentie en groei.
Toch blijft één domein soms onderbelicht: taaltraining.
Nochtans is taal in een diverse organisatie niet alleen een vaardigheid, maar een sleutel tot veiligheid, efficiënte communicatie en inclusie.
Wat is een opleidingsplan?
Het opleidingsplan is een jaarlijks document dat beschrijft welke opleidingen jouw organisatie voorziet voor haar medewerkers. Het bevat onder andere:
-
welke opleidingen gevolgd kunnen worden,
-
welke werknemersgroepen in aanmerking komen,
-
de vorm van opleiding (formeel, informeel, on-the-job, coaching, e-learning …),
-
de timing en de doelstellingen.
Het plan moet vóór 31 maart van het lopende jaar opgesteld en gecommuniceerd worden.
Voor HR- en L&D-teams is het dus een ideaal moment om structureel na te denken over de ontwikkelbehoeften binnen hun organisatie. Het opleidingsplan biedt namelijk een concreet kader om:
-
future-proof skills te ontwikkelen,
-
het strategisch beleid te ondersteunen,
-
retentie en engagement te verhogen,
-
vaardigheden van diverse medewerkers beter op elkaar af te stemmen.
Praktische tips voor een sterk opleidingsplan.
1. Start met een grondige behoefteanalyse
Breng eerst en vooral de opleidingsnoden binnen je organisatie in kaart, en dat op 3 niveaus:
-
Individueel: functioneringsgesprekken, ontwikkelingsplannen, testresultaten
-
Team: knelpunten in processen, foutenanalyses, workload
-
Organisatiebreed: strategische doelen, digitalisering, veiligheid, taalbarrières
Combineer data (evaluaties, incidentenrapporten, KPI’s) met kwalitatieve input (interviews, leidinggevenden, medewerkersbevragingen).
Tip: maak een vragenlijst voor leidinggevenden met maximaal 10 items rond performantie, taal, digitale skills, veiligheidsinzicht en samenwerking. Zo verzamel je consistente input voor de hele organisatie, die je meteen kan gebruiken om de opleidingsnoden binnen je organisatie in kaart te brengen.
2. Hanteer duidelijke leerdoelen
Formuleer leerdoelen die meetbaar en relevant zijn:
-
concreet (wat?)
-
meetbaar (hoe?)
-
relevant (waarom?)
-
tijdsgebonden (wanneer?)
Dit zorgt ervoor dat opleidingen geen losse initiatieven zijn, maar heel concrete acties die bijdragen aan het bedrijfsresultaat.
Tip: gebruik het "na deze opleiding kan de medewerker ..."-principe. Bv. Na deze opleiding kan de magazijnmedewerker veiligheidsinstructies in het Nederlands begrijpen en correctie toepassen.
3. Diversifieer je leervormen
Niet elke medewerker leert op dezelfde manier. Door verschillende leervormen aan te bieden, verhoog je het leerrendement:
-
klassikale lessen
-
online lessen
-
e-learning
-
microlearning via korte video’s of quizzes
-
coaching
-
blended trajecten
-
taalbad-sessies on-the-job, direct gekoppeld aan realistische situaties
- ...
4. Betrek leidinggevenden actief
De rol van leidinggevenden is cruciaal bij het slagen van opleidingen:
-
zij identificeren noden sneller
-
zij creëren ruimte om te leren
-
zij stimuleren gedragsverandering na een opleiding
Voorzie hen daarom van een korte toolset, zoals:
-
een checklist “Hoe ondersteun ik een leertraject”
-
feedbacktips om medewerkers te begeleiden
-
een maandelijkse reminder met lopende opleidingen
5. Monitor en evalueer continu
Meten is essentieel om impact te garanderen.
-
Tijdens: aanwezigheid, betrokkenheid, voortgang
-
Na afloop: toetsing van de leerdoelen
-
Op de werkvloer: verbeterde prestaties, minder fouten, meer autonomie
Tip: installeer een eenvoudige 3-vragen-check na elke opleiding:
-
Wat kan je nu dat je voordien niet kon?
-
Waar paste je dit al toe?
-
Wat heb je nog nodig om dit sterker te doen?
Deze inzichten kunnen dan terug de basis vormen voor het opleidingsplan van volgend jaar.
Waarom ook taaltraining een vaste plaats verdient in je opleidingsplan.
Ook taalopleidingen verdienen een vaste plaats in je opleidingsplan. Niet omdat het moet, maar omdat meertaligheid nu eenmaal een dagelijkse realiteit is in Belgische bedrijven.
Zie taaltraining dus niet langer als “een nice-to-have”, maar als een kritieke sleutelcompetentie.
-
Verbeter veiligheid op de werkvloer
In productie, logistiek, zorg of bouw kan misommunicatie leiden tot fouten of ongevallen. Taaltraining vermindert risico’s en verhoogt de veiligheidscultuur. -
Efficiëntere samenwerking
Teams werken sneller, maken minder fouten encommuniceren vlotter. Taal is hierbij letterlijk de basis van efficiëntie op de werkvloer. -
Sterkere onboarding van anderstalige medewerkers
Een taalstap vooruit versnelt de integratie, verhoogt retentie en maakt nieuwe medewerkers sneller inzetbaar. -
Meer inclusie en welzijn
Als medewerkers zich begrepen voelen én zich kunnen uitdrukken, stijgt betrokkenheid, vertrouwen en werkgeluk. Ze voelen ze zich zekerder, gehoord en meer verbonden met het team. -
Ondersteuning van groei en interne mobiliteit
Taalvaardigheid opent deuren naar doorgroeimogelijkheden, opleidingstrajecten en betere communicatie aan interne én externe communicatie.
Tip: integreer taalobservaties in je onboarding-checklist. Zo detecteer je taalnoden al vanaf dag 1!
Subsidies en financiële steun voor taaltraining in België.
In België zijn heel wat subsidies beschikbaar om taaltraining — en opleidingen in het algemeen — (gedeeltelijk) te financieren. Denk maar aan:
-
Werkbaarheidscheques
-
Opleidingsincentives in Brussel via Actiris en Bruxelles Formation
-
Opleidingscheques voor werknemers
-
VDAB-ondersteuning in specifieke trajecten
Wil je weten welke subsidies voor jouw sector of bedrijf van toepassing zijn?
Wij maken je met plezier wegwijs in de vele mogelijkheden. Een overzicht van de belangrijkste opties vind je hier op onze website.
Veelgestelde vragen over het opleidingsplan.
-
Wat is een opleidingsplan?
Een opleidingsplan is een verplicht jaarlijks document voor Belgische bedrijven met minstens 20 werknemers, waarin wordt vastgelegd welke opleidingen medewerkers volgen, voor welke doelgroep, met welke leerdoelen en binnen welke timing. -
Moet taaltraining verplicht in een opleidingsplan staan?
Nee, taaltraining is niet wettelijk verplicht, maar wel sterk aanbevolen. Zeker in sectoren waar veiligheid, samenwerking en inclusie cruciaal zijn kan taaltraining een enorm verschil maken.
-
Wanneer moet een opleidingsplan klaar zijn?
Het opleidingsplan moet uiterlijk op 31 maart van het lopende jaar opgesteld en gecommuniceerd worden.
-
Komt taaltraining in aanmerking voor subsidies?
Ja, taaltraining kan in veel gevallen (gedeeltelijk) gesubsidieerd worden via o.a. KMO-portefeuille, sectorfondsen en regionale instanties. Een overzicht vind je hier op onze website.
Jouw team versterken met betere taalskills?
Het opleidingsplan is veel meer dan een juridische verplichting: het is een strategisch instrument om een sterke, toekomstbestendige organisatie te bouwen. Door taaltraining een prominente plaats te geven, investeer je in veiligheid, efficiëntie, inclusie en retentie!
En met de juiste subsidies wordt die investering bovendien een stuk toegankelijker.
Benieuwd hoe BLCC dat verschil kan maken? Contacteer ons vrijblijvend voor meer informatie.